خطرات الیاف ناکافی در جیره گاوهای شیری

الیاف موجود در جیره نقش مهمی در عملکرد شکمبه و سلامت دستگاه گوارش دارد. قابلیت هضم متفاوت منابع مختلف الیاف تا حدی زیادی به دلیل تفاوت در مقدار لیگنین است (لیگنین بخشی از دیواره سلولی گیاه است که باعث استحکام گیاه می‌شود).

حضور مقادیر کافی الیاف در جیره برای تخمیر میکروبی و سلامت نشخوارکنندگان اهمیت فراوان دارد. محصولات اولیه تخمیر میکروبی الیاف (اسیدهای چرب فرار)، خصوصاً اسید استیک و اسید بوتیریک پیش سازهای چربی شیر می‌باشند.

گاوهای شیری برای عملکرد مناسب به مقادیر مشخصی الیاف موثر در جیره روزانه نیاز دارند. الیافی موثر است که طول و اندازه کافی برای تحریک نشخوار و حفظ pH و عملکرد شکمبه را داشته باشد. بدون سطوح کافی الیاف، جویدن تحریک نمی‌شود و تقویت بافر شکمبه، هضم مناسب غذا و حفظ سطح مناسب pH شکمبه وجود ندارد.

تغذیه گاوها با جیره کم فیبر می‌تواند باعث ایجاد اختلالات متابولیکی شود که بر تولید شیر و رفاه حیوان تاثیر می‌گذارد. به طور معمول جیره ای که کمتر از 26 درصد الیاف نامحلول در شوینده خنثی (NDF ) داشته باشد را کم فیبر در نظر می‌گیرند.

سطح pH در شکمبه یک شاخص حیاتی است که نشان می‌دهد حیوان الیاف کافی دریافت می‌کند یا الیاف دریافتی کمتر از حد استاندارد ویا اندازه ذرات الیاف بسیار زیز و موثر برای تحریک نشخوار نیست.

تغذیه علوفه ای که خیلی ریز خورد شده است یا فاقد فیبر کافی است یک واکنش زنجیره ای ایجاد می‌کند که زمان جویدن را کاهش می‌دهد در نتیجه میزان بزاق تولید شده کاهش می یابد که به نوبه خود باعث کاهش pH شکمبه می‌شود. با کاهش pH شکمبه به زیر 2/6، میکروب‌هایی که مسئول هضم الیاف هستند، فعالیتشان کاهش می‌یابد و هضم الیاف کم می‌شود، این در حالی است که میکروب های مسئول هضم نشاسته و قند فعالیتشان افزایش می‌یابدکه باعث کاهش بیشتر pH شکمبه می شود. اگر pH کمتر از 8/5 باشد هضم فیبر اساسا متوقف می‌شود. علاوه بر وجود مقادیر کافی الیاف موثر در جیره استفاده مناسب از بافر ها (جوش شیرین، اکسید منیزیم، سسکوی کربنات و ....) برای کمک به حفظ pH شکمبه ضروری است.

اسیدوز:
دو نوع اسیدوز داریم؛ اسیدوز حاد زمانی است که pH شکمبه به زیر 5 می‌رسد. اسیدوز تحت حاد شکمبه زمانی که pH شکمبه بین 5 – 8/5 برای بیش از 3 ساعت کاهش یابد. نوع شایع تر و کمتر شدید اسیدوز تحت حاد شکمبه می باشد. حفظ pH 6 یا بالاتر برای شکمبه معمولا برای سلامت گاو مفید است.

لامینیتیس یا لنگش (Laminitis): التهاب لامینه و کوریوم سم است. اثرات لامینیت می‌تواند با انواع اختلالات پا ظاهر شود. این اختلالات عبارتند از : برجستگی در امتداد پا، تورم، پوسته پوسته شدن و مومی شدن بافت شاخی، خونریزی در کف پا، آبسه و زخم کف پا می باشد.

جابجایی شیردان: زمانی اتفاق می افتد که شیردان که معمولا در کف شکم قرار دارد پر گاز شده و به سمت چپ یا راست بالا می رود.

کاهش چربی شیر: محتوای جربی شیر حداقل 2/0 درصد کاهش می یابد.

آبسه های کبدی: محل عفونت های باکتریایی در کبد هستند بیشتر گاوها علائم قابل رویت را نشان نمی دهند. آبسه ها معمولا در هنگام ذبح یافت می شوند و روی وزن هم تاثیر می گذارتد.

Off feed: زمانی که گاوها تمایلی به خوردن خوراک جلوی خود ندارند، که غذا نخوردن باعث کاهش تخمیر شکمبه می شود.

کنترل اندازه ذرات:
خوراک را نباید بیش از حد مخلوط کنید زیرا مخلوط کردن بیش از حد طول ذرات را از بین می برد. از طرف دیگر، مهم است که مطمئن شوید طول ذرات در جیره زیاد نیست که می تواند منجر به جداسازی اجزای جیره شود. استفاده الک های استاندارد دانشگاه پنسیلوانیا تواند به تعیین اینکه آیا توزیع اندازه ذرات کافی در TMR دارید یا خیر کمک می کند.

بافرهای:
توصیه می شود هنگام تغذیه جیره های کم فیبر، یک بافر حداقل به میزان 8/0 درصد کل ماده خشک (بخش علوفه ای و کنسانتره ای) یا حداقل 2/1 درصد کنسانتره اضافه کنید. روزانه باید حداقل یک گاو شیری روزانه 200 تا 250 گرم جوش شیرین دریافت کند. بافرهای به تثبیت pHشکمبه کمک می کنند.

آزمایش جیره:
آزمایشات مکرر علوفه و فراورده های جانبی تغذیه شده به داشتن میزان کافی الیاف در جیره گاوهای شیری کمک می‌کند.

مدیریت آخور:
پوش آپ کردن (جلو زدن) خوراک برای اطمینان از دسترسی گاوها به مقادیر مناسب فیبر حیاتی است. هدف این است که گاوها مدت طولانی بدون خوراک نمانند زیرا اگر برای مدت زمان طولانی بدون خوراک باشند، در تغذیه بعدی به دنبال بخش های خاصی از جیره خواهند بود.